TIẾNG VIỆT

Con thỏ biển tí hon

ENGLISH

The sea-hare


Ngày xửa ngày xưa có một cô công chúa sống trong một lâu đài rộng lớn. Trên tầng thượng lâu đài là một căn phòng có mười hai cửa sổ quay hướng ra khắp phương trời. Mỗi khi lên đấy, công chúa có thể nhìn thấy toàn cảnh giang sơn đất nước. Nhìn qua cửa sổ thứ nhất, công chúa thấy rõ người ở phía xa tít tắp mà mắt người không nhận thấy. Độ phóng đại của các cửa sổ cứ tăng dần. Nhìn qua cửa sổ thứ ba thì thấy cảnh vật hiện ra rõ hơn là nhìn qua cửa sổ thứ hai. Đứng ở cửa sổ thứ mười hai, công chúa có thể nhìn thấy mọi thứ có trên đất hay nằm sâu trong lòng đất, không gì qua được mắt nàng. Chính vì lẽ ấy nên công chúa rất kiêu kỳ, không muốn khuất phục một ai cả, muốn độc tôn chiếm giữ ngai vàng. Một ngày kia, nàng cho loan báo tin kén chồng, ai náu mình mà nàng không thể tìm ra sẽ là chồng nàng. Nhưng nếu nàng tìm thấy, người ấy sẽ bị chết chém. Công chúa đinh ninh rằng chẳng ai thành công trong chuyện này. Chưa có ai đi ẩn trốn mà nàng không tìm ra. Đã từ lâu không có một ai xin thử nữa. Công chúa rất lấy làm hả dạ, khoái chí, nghĩ bụng: "Ta sẽ được sống tự do suốt đời."
Bỗng có ba anh em nhà kia xuất hiện, tới xin thử tài trong chuyện may rủi này. Người anh cả chui trốn ở trong hang đá vôi, đinh ninh tưởng chắc không ai tìm được, không ngờ công chúa chỉ liếc mắt nhìn qua cửa sổ thứ nhất đã trông thấy anh ta. Anh ta bị chết chém. Người em thứ hai lẩn trốn ở dưới căn hầm của lâu đài, số phận của anh ta cũng chẳng khác gì người anh cả. Đến lượt người em út, anh xin công chúa cho một ngày để suy nghĩ, xin công chúa rộng lòng bỏ qua, tha chết cho anh, nếu hai lần đầu đều bị công chúa tìm thấy. Nếu lần thứ ba đi ẩn náu mà cũng không thành công, lúc đó anh xin nộp mạng mà không hề ta thán. Thấy anh khôi ngô tuấn tú, ăn nói chân thành, công chúa xiêu lòng ưng thuận và nói:
- Được, ta sẵn lòng để ngươi trổ hết tài mình, nhưng chắc ngươi cũng chả thành công đâu.
Tay ôm trán, anh vắt óc suy nghĩ xem nên trốn thế nào, nhưng cũng chẳng nghĩ được kế gì hay cả. Rồi anh lấy súng đi vào rừng săn cho khuây khỏa. Anh nhìn thấy một con quạ, liền giơ súng lên ngắm. Đúng lúc anh sắp bấm cò thì quạ cất tiếng nói:
- Đừng bắn, tôi sẽ đền ơn anh.
Anh buông súng xuống rồi lại tiếp tục đi lang thang trong rừng. Vừa tới bên bờ một cái hồ lớn, anh hết sức ngạc nhiên khi nhìn thấy một con cá thật là to lao vút lên khỏi mặt nước. Khi anh giương súng lên bắn thì cá cất tiếng gọi:
- Đừng bắn, tôi sẽ đền ơn anh.
Cá lặn xuống, anh lại đi tiếp thì gặp một con cáo đang khập khiễng đi. Anh bắn, nhưng không trúng. Cáo liền gọi:
- Tốt nhất là hãy lại đây, nhổ giúp tôi chiếc gai ở chân.
Anh nhổ gai giúp cáo, nhưng trong bụng lại tính giết luôn cáo làm thịt và lột da phơi. Cáo nói:
- Để tôi đi, tôi sẽ đền ơn anh.
Chàng trai để cáo chạy đi, khi ấy trời đã tối nên anh đành quay về nhà.
Ngày hôm sau là ngày anh phải tìm chỗ ẩn trốn. Nghĩ đau cả đầu, buốt cả óc mà anh vẫn không nghĩ ra chỗ có thể trốn được. Anh lại đi lang thang trong rừng, tới chỗ quạ và nói:
- Ta đã để mi sống. Giờ hãy nói cho ta biết, ta nên ẩn trốn nơi nào để công chúa không nhìn thấy?
Quạ cúi đầu trầm ngâm suy nghĩ một lúc. Cuối cùng, quạ nói giọng khàn khàn:
- Tôi đã nghĩ ra rồi.
Quạ lấy trong ổ một quả trứng, mổ đôi ra rồi để chàng trai chui tọt vào trong. Quạ gắn trứng liền lại như cũ rồi tha vào tổ và nằm lên ấp trứng. Đứng trước cửa sổ thứ nhất, công chúa không tìm thấy anh, nhìn qua cửa sổ tiếp theo cũng chẳng thấy tăm hơi anh đâu cả, công chúa bắt đầu lo sợ. Nhưng rồi nhìn qua cửa sổ thứ mười một thì nàng phát hiện được chỗ anh đang ẩn nấp. Nàng sai bắn chết quạ, leo lên lấy trứng xuống, đập trứng vỡ. Chàng trai trẻ kia đành phải chui ra. Công chúa nói:
- Đây là lần thứ nhất ta tha cho ngươi. Nếu ngươi không tìm kế khác hay hơn nữa ngươi sẽ thua cuộc.
Ngày hôm sau, anh tới bên bờ hồ, gọi cá bơi vào gần và nói:
- Ta đã để mi sống. Giờ hãy nói cho ta biết ta nên ẩn trốn ở nơi nào để công chúa không tìm thấy?
Cá trầm ngâm suy nghĩ một lúc rồi reo lên:
- Tôi đã nghĩ ra rồi. Tôi sẽ giấu anh vào trong bụng tôi.
Cá nuốt anh vào bụng, rồi lặn thẳng xuống đáy hồ. Công chúa lên căn phòng ở tầng thượng, lần lượt nhìn qua các cửa sổ, tới cửa sổ thứ mười một mà vẫn không tìm ra. Công chúa vô cùng lo lắng. Nhưng rồi đến cửa sổ thứ mười hai thì nàng phát hiện ra chỗ ẩn nấp. Nàng sai người kéo lưới bắt cá, mổ bụng: chàng trai trẻ đành phải bước ra. Chắc các bạn ai cũng biết tâm trạng rối bời của anh ta lúc đó.
Công chúa nói:
- Đây là lần cuối cùng.
Lòng nặng trĩu lo âu, anh ra đồng tìm cáo, anh nói:
- Mi khôn ngoan, biết tìm chỗ ẩn nấp. Ta đã để mi sống. Giờ hãy nói cho ta biết, ta nên ẩn trốn ở nơi nào để công chúa không tìm thấy?
Cáo làm bộ đăm chiêu suy nghĩ:
- Cái đó khó gặm đấy?
Lát sau, nó reo lên:
- Tôi đã nghĩ ra rồi!
Cáo dẫn anh ta tới một con suối. Cáo lặn xuống suối, một lát sau cáo nhô lên khỏi mặt nước, đổi dạng thành một người lái buôn vẫn đi mua bán súc vật ở chợ. Chàng trai trẻ cũng ngụp lặn dưới suối và biến thành một con thỏ biển tí hon. Người lái buôn mang thỏ biển vào kinh đô để bán, cố ý phô con vật nhỏ xíu lạ kỳ đáng yêu kia. Cả chợ xúm đông lại xem. Tin đồn đến tai công chúa, nàng tới, thấy con vật nhỏ xinh thật dễ thương ấy, nàng mua ngay, trả cho người lái buôn rất nhiều tiền. Trước khi giao thỏ tí hon cho công chúa, lái buôn khẽ dặn thỏ:
- Đợi lúc công chúa sắp tới bên cửa sổ để tìm thì bò thật nhanh, lẩn trốn vào trong bím tóc nàng.
Đã đến lúc công chúa lên căn phòng ở tầng thượng để tìm đối thủ. Nàng đi lần lượt từ cửa sổ thứ nhất tới cửa sổ thứ mười một mà chẳng nhìn thấy chàng trai. Nhìn qua cửa sổ thứ mười hai, công chúa cũng chẳng thấy tăm hơi anh đâu. Lòng nàng rối bời, vừa sợ hãi, vừa tức giận điên khùng. Trong cơn tức giận ấy, nàng đập phá lung tung, kính ở mười hai cửa sổ vỡ vụn thành trăm ngàn mảnh, cả lâu đài rung chuyển.
Lúc bình tĩnh trở lại, công chúa cảm thấy hình như con vật tí hon đang ở trong bím tóc mình, nàng túm nó kéo ra, vứt nó xuống đất, miệng thét lớn:
- Xéo đi cho khuất mắt ta!
Thỏ biển tí hon chạy về với cáo lái buôn. Cả hai vội vã ra bờ suối nhảy xuống ngụp lặn. Lát sau, cả hai lại hiện nguyên hình. Chàng trai cám ơn cáo:
- So với chú thì quạ và cá thật quá khờ dại. Mưu mẹo của chú thật tuyệt vời!
Chàng trai trở lại lâu đài. Công chúa đành lòng theo số mệnh, đứng sẵn ở trong lâu đài đợi chàng. Đám cưới được tổ chức linh đình. Chàng nghiễm nhiên trở thành nhà vua, trị vì cả một giang sơn hùng vĩ. Chàng không bao giờ kể cho nàng biết, lần thứ ba chàng đã ở ẩn náu ở đâu, và cũng không nói ai đã giúp chàng. Công chúa cứ đinh ninh chồng mình thật là tài ba lỗi lạc, nàng rất kính trọng chàng và thầm nghĩ: "Anh ta tài ba hơn mình nhiều lắm!"

Dịch: Lương Văn Hồng, © Lương Văn Hồng
There was once upon a time a princess, who, high under the battlements in her castle, had an apartment with twelve windows, which looked out in every possible direction, and when she climbed up to it and looked around her, she could inspect her whole kingdom. When she looked out of the first, her sight was more keen than that of any other human being; from the second she could see still better, from the third more distinctly still, and so it went on, until the twelfth, from which she saw everything above the earth and under the earth, and nothing at all could be kept secret from her. Moreover, as she was haughty, and would be subject to no one, but wished to keep the dominion for herself alone, she caused it to be proclaimed that no one should ever be her husband who could not conceal himself from her so effectually, that it should be quite impossible for her to find him. He who tried this, however, and was discovered by her, was to have his head struck off, and stuck on a post. Ninety-seven posts with the heads of dead men were already standing before the castle, and no one had come forward for a long time. The princess was delighted, and thought to herself, "Now I shall be free as long as I live." Then three brothers appeared before her, and announced to her that they were desirous of trying their luck. The eldest believed he would be quite safe if he crept into a lime-pit, but she saw him from the first window, made him come out, and had his head cut off. The second crept into the cellar of the palace, but she perceived him also from the first window, and his fate was sealed. His head was placed on the nine and ninetieth post. Then the youngest came to her and entreated her to give him a day for consideration, and also to be so gracious as to overlook it if she should happen to discover him twice, but if he failed the third time, he would look on his life as over. As he was so handsome, and begged so earnestly, she said, "Yes, I will grant thee that, but thou wilt not succeed."
Next day he meditated for a long time how he should hide himself, but all in vain. Then he seized his gun and went out hunting. He saw a raven, took a good aim at him, and was just going to fire, when the bird cried, "Don't shoot; I will make it worth thy while not." He put his gun down, went on, and came to a lake where he surprised a large fish which had come up from the depths below to the surface of the water. When he had aimed at it, the fish cried, "Don't shoot, and I will make it worth thy while." He allowed it to dive down again, went onwards, and met a fox which was lame. He fired and missed it, and the fox cried, "You had much better come here and draw the thorn out of my foot for me." He did this; but then he wanted to kill the fox and skin it, the fox said, "Stop, and I will make it worth thy while." The youth let him go, and then as it was evening, returned home.

Next day he was to hide himself; but howsoever much he puzzled his brains over it, he did not know where. He went into the forest to the raven and said, "I let thee live on, so now tell me where I am to hide myself, so that the King's daughter shall not see me." The raven hung his head and thought it over for a longtime. At length he croaked, "I have it." He fetched an egg out of his nest, cut it into two parts, and shut the youth inside it; then made it whole again, and seated himself on it. When the King's daughter went to the first window she could not discover him, nor could she from the others, and she began to be uneasy, but from the eleventh she saw him. She ordered the raven to be shot, and the egg to be brought and broken, and the youth was forced to come out. She said, "For once thou art excused, but if thou dost not do better than this, thou art lost!"

Next day he went to the lake, called the fish to him and said, "I suffered thee to live, now tell me where to hide myself so that the King's daughter may not see me." The fish thought for a while, and at last cried, "I have it! I will shut thee up in my stomach." He swallowed him, and went down to the bottom of the lake. The King's daughter looked through her windows, and even from the eleventh did not see him, and was alarmed; but at length from the twelfth she saw him. She ordered the fish to be caught and killed, and then the youth appeared. Every one can imagine what a state of mind he was in. She said, "Twice thou art forgiven, but be sure that thy head will be set on the hundredth post."

On the last day, he went with a heavy heart into the country, and met the fox. "Thou knowest how to find all kinds of hiding-places," said he; "I let thee live, now advise me where I shall hide myself so that the King's daughter shall not discover me." - "That's a hard task," answered the fox, looking very thoughtful. At length he cried, "I have it!" and went with him to a spring, dipped himself in it, and came out as a stall-keeper in the market, and dealer in animals. The youth had to dip himself in the water also, and was changed into a small sea-hare. The merchant went into the town, and showed the pretty little animal, and many persons gathered together to see it. At length the King's daughter came likewise, and as she liked it very much, she bought it, and gave the merchant a good deal of money for it. Before he gave it over to her, he said to it, "When the King's daughter goes to the window, creep quickly under the braids of he hair." And now the time arrived when she was to search for him. She went to one window after another in turn, from the first to the eleventh, and did not see him. When she did not see him from the twelfth either, she was full of anxiety and anger, and shut it down with such violence that the glass in every window shivered into a thousand pieces, and the whole castle shook.

She went back and felt the sea-hare beneath the braids of her hair. Then she seized it, and threw it on the ground exclaiming, "Away with thee, get out of my sight!" It ran to the merchant, and both of them hurried to the spring, wherein they plunged, and received back their true forms. The youth thanked the fox, and said, "The raven and the fish are idiots compared with thee; thou knowest the right tune to play, there is no denying that!"

The youth went straight to the palace. The princess was already expecting him, and accommodated herself to her destiny. The wedding was solemnized, and now he was king, and lord of all the kingdom. He never told her where he had concealed himself for the third time, and who had helped him, so she believed that he had done everything by his own skill, and she had a great respect for him, for she thought to herself, "He is able to do more than I."




So sánh thứ tiếng:













Donations are welcomed & appreciated.


Thank you for your support.